دئودورانت خانگی با زاج سفید

شاید از گوشه و کنار شنیده باشید که می توان از زاج سفید به عنوان ماده ای جهت رفع بوی بد عرق بدن استفاده کرد. در نوشتار حاضر به دنبال بررسی خلاصۀ این موضوع هستیم که چرا با توجه به ساختار شیمیایی زاج سفید که حاوی آلومینیوم است، استفاده از آن برای بدن بی ضرر خواهد بود. به علاوه پیشنهاداتی در خصوص استفاده از این ماده به عنوان یک دئودورانت طبیعی ارایه می شود؛  در نهایت به گوشه ای از دیگر کاربردهای آن اشاره می کنیم.  با ما همراه بمانید!

زاج سفید چیست؟

زاج سفید که در شیمی با نام آلوم پتاسیم شناخته می شود، سولفات آلومینیوم پتاسیم است که نوعی ماده ( و در واقع نمک) حل پذیر در آب با اسیدیتۀ بین ۳ تا ۴ به حساب می آید (دانستنی اضافی: آلوم  به هر نوع سولفات آلومینیوم اطلاق می شود که می تواند شامل مواد سمی شیمیایی که برای انسان هم مضر هستند باشند). آلوم پتاسیم را می توان در دئودورانت های تجاری در کنار دیگر مشتقات (مضر) آلومینیوم یافت.

برخی بر این باور هستند که ترکیبات آلومینیوم و سایر مواد شیمیایی مضر موجود در دئودورانت ها می توانند از طریق پوست ( زیر بغل ) وارد بدن شده و باعث انواع بیماری های پر دردسر (سرطان) شوند. هر چند بنابر تحقیقات انستیتو ملی سرطان امریکا که بخشی از سازمان خدمات بهداشت و سلامتی این کشور است، هیچ تحقیقی این ادعا را تأیید نکرده است. با این وجود افراد محتاط استفاده از مواد طبیعی و غیر مضر را ترجیح می دهند.

علاوه بر این، تحقیقاتی در خصوص برخی خواص ذکر شده برای زاج سفید نیز انجام پذیرفته اند که از نظر علمی تائیدیه نگرفته اند ولی در دنیای تجربی، برخی به آن باور دارند و برخی هم هیچ نتیجه ای از امتحان کردن آنها عایدشان نشده است. این نتیجه گیری های متناقض می توانند به این نکته اشاره داشته باشند که در زمان استفاده از هر محصول مراقبتی، زیبایی یا بهداشتی، ساختار شیمیایی بدن هر فرد در نتیجۀ حاصله نقش دارد و نمی توان جواب یا پیشنهاد قاطعی در خصوص مفید بودن آن برای همه افراد داد.

اما چگونه؟ (چاشنی شیمی اضافه می شود!)

ممکن است در نگاه اول اینطور به نظر برسد که در ساختار شیمیایی زاج سفید هم آلومینیوم وجود دارد پس چطور طرفداران مواد طبیعی ترکیبات آلومینیوم در دئودورانت های تجاری را مضر می دانند ولی در مورد زاج اینگونه فکر نمی کنند؟ این موضوع به ساختار شیمیایی- اتمی ترکیبات آلومینیوم مربوط می شود.

ترکیب آلومینیومی که در دئودورانت های تجاری وجود دارد، نمک های کلرید آلومینیوم و کلروهیدرات آلومینیوم هستند که با آلوم پتاسیم (سولفات آلومینیوم پتاسیم یا همان زاج سفید) فرق دارند.

دو مادۀ ذکر شده با پپتید ها (ترکیباتی مربوط به رابطۀ خصوصی بین آمینو اسید ها و مواد دیگر که وارد آن نمی شویم) و آمینو اسیدهای موجود در پوست ترکیب می شوند و ماده ای ژله ای ایجاد می کنند که کانال های عرق را مسدود کرده و در نتیجه از خیس شدن زیر بغل به دلیل ممانعت خروج عرق از کانال های مربوطه و ایجاد بوی نامطبوع جلوگیری می کنند. جرم مولکولی این دو نمک نیز کم است ( معمولاً بین ۲۵۰-۳۵۰ دالتون) که این، به این معنا است که می توانند به پوست نفوذ کرده و از موانع پوستی و خونی رد و وارد بدن شوند (برای آگاهی از عوامل موثر بر نفوذ پذیری محصولات بهداشتی، آرایشی یا درمانی به داخل پوست می توانید این مطلب را مطالعه کنید).

در مقایسه با آن دو نمک ریز مولکول، آلوم پتاسیم مولکول های بزرگتری دارد (حدود ۴۸۰ دالتون) که برای نفوذ راحت به داخل پوست می توانند با مشکل روبرو شوند. بنابراین به جای تشکیل مادۀ ژله ای و در نتیجه جلوگیری از خروج عرق از کانال های مربوطه، آلوم پتاسیم  تنها روی سطح پوست باقی می ماند و از افزایش باکتری هایی که مسئول تولید بو هستند جلوگیری می کند (این موضوع به همان خواص آنتی میکروبیال زاج نیز مرتبط می شود) .

استفاده زاج سفید برای مقابله با بوی بد عرق

حالا که کمی با زاج و نوع ارتباط آن با پوست آشنا شدیم و اشاره کردیم که چرا با توجه به آنکه در ساختار شیمیایی آن آلومینیوم وجود دارد ولی نسبت به دئودورانت های موجود در بازار برتری دارد، پیشنهاداتی در خصوص نحوۀ استفاده از آن برای مقابله با بوی عرق می پردازیم.

توجه داشته باشید که نظر به تفاوت شیمی بدن افراد، ممکن است پیشنهادات مصرفی که در اینجا ارایه می شوند برای همۀ خوانندگان کارایی یکسان نداشته باشند.

نمک موجود در زاج عاملی است که آن را به عنوان ضد بوی عرق شناسانده است زیرا این نمک است که باعث از بین رفتن باکتری های تولید بوی عرق می شوند. زاج سفید به صورت های پودری یا تکه سنگ و بلوری/کریستالی از طریق عطاری ها قابل دسترس است. به نظر می رسد استفاده از تکه سنگ آن راحت تر از استفاده از نوع پودری باشد زیرا تنها کافی است که تکه سنگ را به زیر بغل خود بمالید.

بهترین زمان استفاده از زاج به عنوان دئودورانت بعد از استحمام و زمانی که پوست زیر بغل تمیز و کمی مرطوب است، می باشد.

اگر زیر بغلتان خشک است، سنگ را زیر آب بگیرید و سپس به زیر بغل خود بکشید ولی به حجم آبی که روی سنگ باقی می ماند توجه داشته باشید تا زیر بغلتان خیلی خیس نشود و همینطور محلول آب و زاج روی بدن پخش نشود زیرا لکه ای سفید و گچ مانند برجای خواهد گذاشت؛ بنابراین بهتر است قبل از پوشیدن لباستان صبر کنید تا زیر بغلتان کاملاً خشک شود. عمل مالش را تا زمانی که سنگ و زیر بغل خشک شوند ادامه دهید.

روش دیگر آن است که محلولی اشباع از زاج سفید درست کنید. بدین منظور مقدار مناسبی آب (مثلا ً متناسب با حجم اسپری مورد استفاده تان) با دمای محیط آماده کنید و پودر زاج را کم کم به آن اضافه کرده و هم بزنید. عمل اضافه کردن را تا جایی ادامه دهید که پودر بیشتری در آن حل نشود ( محلول اشباع داشته باشید ). می توانید کمی روغن اسانسیل ( مانند روغن اسانسیل اسطوخودوس یا گل رز ) به این محلول اشباع اضافه کنید تا معطر باشد. حل کردن را می توانید در گلاب نیز انجام دهید. محلول را در اسپری مورد نظر ریخته و در آن را محکم ببندید. این امکان وجود دارد که به دلیل تبخیر آب و اشباع بودن محلولتان، پس از مدتی محلول کریستاله شود. با کمی آب درمانی (یعنی اضافه کردن مقدار کمی آب!) می توانید اوضاع را به حالت اول برگردانید.

این دئودورانت طبیعی با توجه به شیمی بدن و رژیم غذایی شما (بله! چیزی که میل میفرمایید علاوه بر چیزهای دیگر بر بوی بدنتان هم اثر دارد) می تواند بین ۱۰ تا ۲۴ ساعت با باکتری های تولید بو در زیر بغلتان مقابله کند.

برای تمیز کردن زیر بغل خود از باقیماندۀ استفادۀ قبلی در فاصلۀ بین دو استحمام، از پنبه و رابینگ الکل (ایزوپروپانول الکل یا به اختصار ایزوپروپانول) استفاده کنید (یک نام تجاری این الکل، اماکول است که از طریق داروخانه ها قابل دسترس می باشد). توجه داشته باشید اثربخشی این ماده با تمیزی زیر بغل شما مرتبط است.

در صورت استفاده به صورت جامد، سنگ زاج می تواند تا چند ماه دوام بیاورد ولی ممکن است خود، بو بگیرد. احتمال بروز این بو در صورتی که زیر بغلتان را از مو های زاید پاک کرده باشید کم تر است.

جدا از شکل استفاده از زاج به صورت سنگ یا محلول اشباع، پیشنهاد می شود قبل از مصرف، بلور یا پودر زاج خریداری شده را به حالت محلول اشباع در آورید و تبلور مجدد را انجام دهید تا نا خالصی های احتمالی موجود در آن  همچون گرد و غبار و … را جدا کرده باشید.

عوارض جانبی

ممکن است در اوایل که از زاج به عنوان یک ضد بود استفاده می کنید، عرق شما بیشتر یا بوی آن شدیدتر شود. ولی نگران نباشید زیرا بعد از مدتی، بدن خود را با تغییر ایجاد شده هماهنگ می کند.

زاج می تواند به خصوص بعد از استحمام، اصلاح یا اپیلاسیون زیر بغل ( با موم یا دستگاه اپیلاتور )، باعث حساسیت یا خارش پوستی و آزردگی شود. همچنین این امکان وجود دارد که به آن واکنش آلرژیک نشان دهید. پس در صورت مشاهدۀ هر تغییری استفاده از آن را متوقف کنید. در صورتی که پودر آن را در اختیار دارید، مراقب باشید تا وارد سیستم تنفسیتان نشود زیرا به دلیل آلومینیوم موجود در ساختار خود باعث آسیب رساندن به ریه ها خواهد شد.

همچنین در زمان خرید، به اعتبار فروشنده یا تولید کنندۀ آن مطمئن باشید زیرا می تواند شامل ناخالصی های مضری همانند فلزات سمی همچون کرومیوم باشد.

سایر موارد  استفاده

هرچند استفاده از زاج سفید به عنوان دئودورانت قرن ها در آسیا شایع بوده است اما این، تنها مورد مصرف آن نیست. از زاج سفید می توان در صنایع غذایی نیز استفاده کرد. نمونه ای از مورد مصرف آن در زمان تهیۀ ترشی ها یا شوریجات مانند خیار شور می باشد. اضافه کردن زاج با اثر بر دیوارۀ سلولی سبزیجات و میوه ها، تردی بیشتری به آنها می دهد و در عین حال از نرم شدن و وارفتگی آنها نیز جلوگیری می کند. ولی باید توجه داشت که مصرف بیش از اندازۀ آن می تواند سمی باشد.

از دیگر موارد مصرف زاج سفید می­توان به کاربرد های پزشکی آن در مواردی همچون خونریزی یا ورم لثه اشاره نمود. در صورتی که به عنوان قابض استفاده شود، میزان آن در محصول نهایی باید بین نیم تا ۵ درصد باشد. همچنین همانطور که در ابتدای مطلب نیز ذکر شد می توان از آن به عنوان یک مادۀ ضدعفونی کننده و ضد قارچی استفاده نمود. تحقیقات نشان داده اند که زاج سفید بر هر دو میکروارگانیسم های گرم مثبت و گرم منفی اثر دارد.

گوشه هایی دیگر از کاربرد های وسیع آن را می توانید با مراجعه به اینجا و اینجا بیابید.

سؤالات، تجربیات یا نظرات خود را با ما و دیگران به اشتراک بگذارید.

منابع:

Greenpeople.co.uk

Healthline.com

Thoughtco.com

Researchgate.net

Pharmacompass.com

Drugbank.ca

پیام بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *