مواد شیمیایی پرکاربرد در مراقبت های پوستی را بیشتر بشناسیم

زمانی که با مراجعه به پزشک متخصص یا داروخانه محصولی مراقبتی از پوست مانند ضد چروک، لایه بردار یا آبرسان را دریافت می کنیم، با توجه به لیست مواد تشکیل دهنده متوجه می شویم برخی از مواد اولیه در محصولات تولیدکنندگان مختلف مشابه هستند و تفاوت، در حجم مادۀ به کار رفته است. با توجه به این موضوع، در ادامه به معروفترین و پر کاربرترین مواد اولیه در محصولات مراقبتی پوست و چیستی و کاربرد آنها پرداخته می شود.

بازیگران اصلی مراقبت های پوستی

در مطالبی که در اینجا و اینجا  گنجانده شده به محصولات مراقبتی پرداخته شده است که استفادۀ همزمان از آنها نا مناسب یا مناسب است. لیست پایین توضیحات مختصری در مورد برخی از مواد اولیه که در محصولات مراقبتی موجودند و احتمالاً نام آنها را زیاد شنیده اید، ارایه می دهد و نقش و اثر آنها را در روتین های مراقبتی پوست مشخص می کند.

۱-    رتینوئید یا رتن اوید (Retinoid | [ret-n-oid] |)

رتینوئید عبارتی است که برای توصیف مشتقات ویتامین A  به کار برده می شود. کمبود یا میزان بیش از اندازۀ رتینوئید در پوست می تواند بافت لایۀ رویی آن را تغییر دهد. این ماده می تواند به تخلیه منافذ پوست و در نتیجه نفوذ بهتر کرم های درمانی و مراقبتی، رفع جای جوش، کاهش چروک و افزایش سرعت روشن شدن پوست کمک کند. اولین بار رتینوئید ها در حدود دهۀ ۷۰ میلادی برای درمان آکنه استفاده شدند و از آن زمان به بعد این مواد علاوه بر محصولات ضد آکنه در محصولات صاف کننده، نرم کننده و روشن کنندۀ پوست و همچنین  ضد چروک ها به کار برده می شوند. فرمی از رتینوئید ها با نام رتینول شناخته می شود که در محصولات داروخانه ای یافت می شود و برای روشن کردن پوست و چروک های کم عمق مورد استفاده قرار می گیرد.

قرص های خوراکی حاوی رتینوئید بر میزان تولید چربی، باکتری های مولد آکنه و التهاب پوستی اثر مثبت دارند.

۲-    تریتینوئین (ترتینوئین) یا رتین-A

 فرمی از رتینول ها است که به دلیل اثرش بر افزایش تولید کلاژن برای مقابله با چروک ها استفاده می شود. علاوه بر این، این ماده با تحریک رگ های خونی جدید باعث ایجاد رنگ صورتی پوست و همچنین از بین رفتن لکه های ناشی از افزایش سن می شود. محصولات داروخانه ای برای کاهش چروک که حاوی رتینوئید هستند ممکن است به اثر گذاری ترتینوئین نباشند. استفاده از این محصولات در کنار محصولات حاوی آلفا هیدروکسی اسید می تواند باعث صافی پوست شود. با تمام اینها در صورت استفاده از رتینوئید ها، پوست ممکن است واکنش هایی همانند خشکی و سوزش، تغییر رنگ، حساسیت به نور خورشید، قرمزی، تورم، پوسته پوسته شدن یا حتی تاول زدن  را از خود نشان دهد.

۳-    رتینول(ترکیبی از دسته رتینوئید ها) (Retinol- | [re-tə-nol] |)

ماده ای مشتقه از  ویتامین A که در کرم های پوستی مورد استفاده قرار می گیرد. این ماده حجم کلاژنی که توسط بدن ساخته می شود را افزایش می دهد و باعث از بین رفتن چروک های سطحی پوست می شود. همچنین این ترکیب می تواند رنگ و تن پوست را تغییر دهد. بسیاری از متخصصان رتینول را همپایه و همکار ترتینوئین می دانند. استفاده از محصولات ساخته شده بر پایۀ رتینول می توانند  لایۀ رویی پوست را خشک و پوسته پوسته کنند. با توجه به این خاصیت، از این ماده در محصولات لایه بردار استفاده می شود. بهتر است آن را با مواد لایه بردار دیگر ادغام نکرد. در طول مدتی که از محصولات حاوی رتینول استفاده می کنید محافظت توسط محصولات ضد آفتاب را فراموش نکنید زیرا در این زمان پوست شما نسبت به خورشید بسیار حساس است.

۴-    هیدروکسی اسید ها

هیدروکسی اسید ها طبقه ای از ترکیبات هستند که در تعداد بیشماری از محصولات آرایشی و دارویی پوست استفاده می شوند. هیدروکسی اسید ها معمولاً برای درمان آکنه، کراتوزیس، زگیل ها، پسوریاس، پوست پیر شده به دلیل نور آفتاب و سایر موارد مشابه استفاده می شوند.  گونه ای از این اسید ها با نام آلفا هیدروکسی اسید (AHA) در بسیاری از محصولات مراقبت پوستی روزانه مربوط به جوانسازی و لایه برداری مورد استفاده قرار می گیرد. ترکیبات پر استفاده ای همچون اسید گلیکولیک، اسید لاکتیک، اسید تارتاریک و اسید سیتریک از دستۀ AHA هستند. بیشترین کاربرد هیدروکسی اسید ها در بهبود وضعیت پوست هایی است که در مجاورت نور پیر شده اند. این بهبود شامل کاهش زبری، تغییر رنگ، اثر بر رنگدانه های کلی پوست و همچنین افزایش حجم کلاژن و بهبود خاصیت کشسانی پوست است.  در برخی موارد AHA برای کوچک کردن منافذ پوست می توانند مفید باشند. بسیاری از محصولات حاوی این اسید ها به طور همزمان خاصیت لایه برداری و مرطوب کنندگی  را نیز دارند.

بتا هیدروکسی اسید ( اسید سالیسیلیک) برای جداسازی سلول های مردۀ پوست، بهبود بافت پوست و ترمیم رنگ پوست آسیب دیده از نور خورشید استفاده می شود. علاوه بر این می توان از آن برای درمان آکنه نیز بهره برد. محصولاتی که از اسید سالیسیلیک ساخته می شوند در برخی موارد نیاز به نسخۀ پزشک دارند. با وجود عملکرد تقریباً یکسان، این اسید نسبت به گروه آلفا باعث تحریکات پوستی کمتری می شود.

۵-    پراکسید بنز-اویل (Benzoyl Peroxide)

این ماده باعث از بین رفتن باکتری های عامل آکنه می شود و برای درمان جوش های سر سفید می تواند مفید واقع شود. از آنجا که این ماده ضد آکنه است می توان آن را در کنار آلفا و بتا هیدروکسی اسید (AHA/ BHA) استفاده کرد.

۶-     ویتامین C

ماده ای حلال پذیر در آب و  آنتی اکسیدان که باعث جلوگیری از مرگ زودرس سلول ها می شود. همچنین این ویتامین بر کاهش ترشح سیتوکین ها (عوامل التهاب زا) و آسیب ناشی از اشعات فرا بنفش خورشید مؤثر است (ولی این بدین معنی نیست که می توان از آن به عنوان ضد آفتاب استفاده نمود). این ویتامین تولید کلاژن را افزایش می دهد و ظاهر پوست را بهبود می بخشد. علاوه بر این، این ویتامین بر ملانین پوست اثر می گذارد و باعث روشن شدن لکه های قهوه ای پوست می شود. در محصولات مراقبتی باید به دنبال محصولی باشیم که L-ASCORBIC ACID (ویتامین C) در ابتدای لیست باشد و از آنجا که استفاده همزمان از ویتامین C و ویتامین E  اثر بیشتری دارد، به دنبال محصولاتی باشیم که حاوی ویتامین E در حالت  فعال شده و تحت  نام آلفا توکوفرول (alpha tocopherol) است.

با تمامی این احوال، این ویتامین در برابر هوا، گرما و نور خواص خود را از دست می دهد و به عبارتی به شدت نا پایدار است.

برای آنکه بتوانید نفع بهتری از خاصیت روشن کنندگی ویتامین C ببرید می توانید کرم مراقبتی که حاوی این ویتامین و ویتامین E است را همزمان با محصول ضد آفتاب خود استفاده کنید.

۷-    ویتامین E

این ویتامین در کنار ویتامین سی موجود در محصولات روشن کننده باعث افزایش اثر پذیری محصول می شود. این ویتامین که خود نیز یک آنتی اکسیدان است در کنار آنتی اکسیدان دیگر یعنی ویتامین C از پوست در برابر اشعات فرا بنفش محافظت می کنند.

۸-    فولیک اسید

ماده ای که به دلیل ساختار شیمیایی اش دارای خواص ضد پیری، آنتی اکسیدانی و همچنین آبرسانی است. این ترکیب بیشتر در کرم ها و لوسیون های مرطوب کننده استفاده می شود زیرا باعث می شود رطوبت مدت بیشتری روی پوست قرار بگیرد.

۹-    هیالورونیک اسید(HA)

ماده ای که به طور طبیعی در بدن ما نیز وجود دارد. این ماده مسئول ساختار پوست و همچنین قوام و رطوبت آن است. ساخت این ماده با افزایش سن در بدن کاهش می یابد و در نتیجۀ این کاهش، پوست آویزان و چروکیده می شود. خواصی که این ماده دارد شامل ضد پیری، مرطوب کنندگی، درمان زخم، ضد چروک، افزایش خاصیت کشسانی پوست، درمان اکزما و درمان قرمزی پوست است. این ماده می تواند تا ۱۰۰۰ (بله، هزار!) برابر وزن خود با مولکول های آب پیوند ایجاد کند و بنابراین باعث ماندن مولکول های آب روی سطح پوست می شود. علاوه بر این، هیالورونیک اسید باعث کاهش سرعت تبخیر آب از روی پوست می شود. بهتر است در محصول مراقبتی مورد استفاده میزان هیالورونیک اسید کمتر از ۲ درصد باشد. دلیل آن نیز مربوط به کم بودن وزن مولکول های آن است که باعث می شود این ماده به داخل پوست نفوذ کند (وزن مولکولی مرتبط با حجم یا به عبارتی دیگر میزان بزرگی مولکول است). کم بودن وزن مولکولی اسید هیالورونیک این امکان را ایجاد می کند که در زمان نفوذ به پوست، مواد نامناسب مانند باکتری ها یا مواد شیمیایی نیز وارد پوست شوند. از آنجا که خود بدن این ماده را نیز می سازد، اسید هیالورونیک باعث واکنش های آلرژیک نمی شود. این ماده تحت فرم های زیر می تواند در محصولات مراقبتی وجود داشته باشد:

    • اسید هیالورونیک هیدرولیز شده؛
    • سدیم استیلاتد هیالورونات؛ و
    • سدیم هیالورونات.

۱۰-                        نیاسینامید (نایاسیناماید (Niacinamide- [nahy-uh-sin-uh-mahyd])):

یک ویتامین گروهB  است که در محصولات مربوط به ضد پیری از آن استفاده می شود. علاوه بر این تا حدودی خاصیت آنتی اکسیدانی دارد و به کاهش خطوط نازک و چروک ها کمک می کند.

۱۱-                        اسید فرولیک(Ferulic acid)

اسید فرولیک یک آنتی اکسیدان با پایۀ گیاهی است که مشخصاً در محصولات مقابله با پیری از آن استفاده می شود. این ماده به طور طبیعی در مواد غذایی مانند: سبوس، جوی دو سر، برنج، بادمجان، مرکبات و دانه های سیب یافت می شود. این ماده باعث افزایش اثر بخشی آنتی اکسیدان های دیگر مانند ویتامین های A،  C و E  می شود. این ماده می تواند اثرات جانبی همانند قرمزی، خارش، کهیر و بلند شدن پوست داشته باشد.

۱۲-                        هیدروکینون (Hydroquinone)

محصولات حاوی هیدروکینون محصولاتی هستند که خاصیت روشن کنندگی پوست را به همراه دارند. این محصولات بیشتر برای کاهش اثر لکه های ناشی از افزایش سن، لکه های ناشی از بارداری و همچنین هورمون تراپی استفاده می شوند. در صورتی که به محصولی که حجم هیدروکینون در آن بالا است نیاز باشد، به نسخۀ پزشک نیازمند خواهید بود. اگر به این ماده حساسیت نشان دهید می توانید از محصولات حاوی اسید کوجیک استفاده کنید.

۱۳-                        اسید کوجیک

این اسید حاصل از گونه ای قارچ برای مشکلات رنگدانه های پوستی و همچنین لکه های ناشی از افزایش سن کاربرد دارد. این اسید همانند هیدروکینون عمل می کند.

۱۴-                        پپتید مس (Copper peptides)

از این ترکیب به عنوان اثر گذار ترین محصول بازسازی پوست یاد می شود. پپتید مس تولید کلاژن و الاستین در پوست را افزایش می دهد، مانند یک آنتی اکسیدان عمل می کند و می تواند اثری همچون اسید هیالورونیک داشته باشد. اثر این ترکیب در ایجاد قوام، نرمی و صافی پوست سریعتر از دیگر محصولات است.

لیست بالا، چند مورد از اصلی ترین و شناخته شده ترین ترکیبات موجود در محصولات مراقبتی پوست بود. امید است این آشنایی جزئی، در انتخاب محصول مناسب موجود در بازار با توجه به تنوع بیشمار آنها، به شما در تصمیم گیری کمک کند.

سؤالات، تجربیات یا نظرات خود را با ما و دیگران به اشتراک بگذارید.

منابع:

Canyonranch.com

Clevelandclinic.org

Healthline.com

Intothegloss.com

Lorealparisusa.com

Ncbi.nlm.nih.gov

Oregonstate.edu/

Thehealthy.com

Webmd.com

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *